UEFA Avrupa Ligi

UEFA Avrupa Ligi (özgün adı: UEFA Europa League), 1971 yılından beri UEFA tarafından organize edilen, Avrupa’nın kulüpler bazında UEFA Şampiyonlar Ligi’nden sonraki en önemli futbol turnuvasıdır. Takımlar, ulusal lig ve kupa maçlarında gösterdikleri performans ile bu kupaya katılmaya hak kazanırlar. Avrupa’nın, UEFA Şampiyonlar Ligi’nden sonraki en önemli kulüp turnuvası olduğundan dolayı Kupa 2 olarak da bilinir.

Haziran 2009’da eski adı UEFA Kupası olan kupada, turnuvanın UŞL standartlarına erişmesi için köklü birtakım statü değişikliklerine gidilmiş, bununla birlikte de 2009-10 sezonundan itibaren şimdiki ismiyle düzenlenmeye başlanmıştır. Bu değişiklikler sonucunda UEFA Avrupa Ligi, UEFA Kupası’nın devamı olarak kabul edilmiştir.

1955 yılında düzenlenmeye başlanan Fuar Şehirleri Kupası, UEFA Kupası’nın öncülüdür.[5] 1971 yılında Fuar Şehirleri Kupası’nın ismi UEFA Kupası olarak değiştirilmiştir. 1999 yılında ise UEFA Kupa Galipleri Kupası kaldırılarak UEFA Kupası ile birleştirilmiştir. 2004-05 sezonu öncesi grup aşamalarında bazı statü değişiklikleri yapılan kupa 2009 yılındaki son düzenleme ile şimdiki halini almıştır. Son düzenlemelerdeki isim ve statü yenilenmesinin yanı sıra kupa UEFA Intertoto Kupası ile de birleştirilmiştir.

Kupanın ilk şampiyonu 1972 UEFA Kupası Finali’nde rakibini deviren Tottenham Hotspur’dur. İsim değişikliği sonrasında ilk şampiyonluğu kazanan takım ise 2010 UEFA Avrupa Ligi Finali’nde Fulham’ı, 2-1 deviren Atlético Madrid’dir. Kupayı en çok kazanan takım ise altı kez şampiyonluğa uzanan Sevilla’dır.

Önceki ismi UEFA Kupası (1971-2009)
Açılış sezonu 1971 (2009’da formatı yenilendi.)
Konfederasyon Avrupa (UEFA)
Takım sayısı 48 (gruplarda)
+8 takım UŞL grup elemelerinden sonra katılıyor.
160 (toplam)
Son şampiyon Villarreal (1. kez)
En başarılı takım Sevilla (6 kez)
Yayıncı kanal(lar) #Yayın hakları
Slogan Düşler sahnesi
Resmî site uefa.com/uefaeuropaleague
 2021-22 UEFA Avrupa Ligi

Statü

Her ülkeden katılacak takım sayısı UEFA ülkeler sıralaması’na göre belirlenir. 2015-16 sezonundan itibaren, Avrupa Ligine aynı ülkeden en fazla 3 takım katılabilecektir. (fair-play hariç)

Fransa ve İngiltere Lig Kupasını kazanan birer takım UEFA Avrupa Ligi’ne katılmaktadır.

UEFA ülkeler sıralaması’nda görülen tabloya göre kulüpler, ulusal kupa ve liglerinde aldıkları derecelere karşılık gelen eleme veya grup aşamasından turnuvaya dahil olurlar.

1990’ların ortasından itibaren yaz döneminde oynanan UEFA Intertoto Kupası’ndan gelen takımlar da UEFA Kupası’na 2. ön elemeden katılmaya hak kazanmakta idi. UEFA Kupası’na geçiş yapan takım sayısı 2005 yılında alınan kararla 3’ten 11’e çıkarılmıştı. UEFA Intertoto Kupası, 4 Avrupa kupası birden olunca değerini kaybetmiş ve 2008-09 sezonunda UEFA kararı ile kaldırılmıştır.

UEFA Şampiyonlar Ligi 3. Ön elemeye katılıp elenen 15 takım, UEFA Şampiyonlar Ligi play-off elemelerine katılıp elenen 10 takım ve UEFA Şampiyonlar Ligi gruplarındaki maçların tamamlanması sonucunda oluşacak puan durumunda 3. sırayı alan 8 takım olmak üzere toplam 33 takım UEFA Avrupa Ligi’ne geçiş yapar.

Tüm bunlara ek olarak her sezon, UEFA Fair Play puanı en yüksek olan üç ülke federasyonu UEFA Avrupa Ligi’ne fazladan birer takım daha gönderir.

UEFA Avrupa Ligi turları
Birinci ön eleme turu 78 takım İki ayaklı eleme.
İkinci ön eleme turu 80 takım İki ayaklı eleme.
Üçüncü ön eleme turu 58 takım İki ayaklı eleme.
Play-off turu 62 takım İki ayaklı eleme.
Grup aşaması 48 takım İki Devreli Lig usulü tur atlama.
Son 32 turu 32 takım İki ayaklı eleme.
Son 16 turu 16 takım İki ayaklı eleme.
Çeyrek final 8 takım İki ayaklı eleme.
Yarı final 4 takım İki ayaklı eleme.
Final 2 takım Tek maçlı eleme.
   Şampiyonluk 
Sevilla6
Liverpool3
Juventus3
Internazionale3
Atlético Madrid3
Borussia Mönchengladbach2
Tottenham Hotspur2
Feyenoord2
IFK Göteborg2
Real Madrid2
Parma2
Porto2
Eintracht Frankfurt2
Chelsea FC2
Anderlecht1
Ajax1
PSV1
Ipswich Town1
Bayer Leverkusen1
Napoli1
Bayern Munich1
Schalke 041
Galatasaray1
Valencia1
CSKA Moscow1
Zenit Saint Petersburg1
Shakhtar Donetsk1
Manchester United1
Villareal1 (2020-21)
SezonEv Sahibi Stad, ŞehirŞampiyon Takım
(Manager)
Final SkorFinalist
1971–72Molineux ,  WolverhamptonTottenham Hotspur
Bill Nicholson
2–1 (A)
Martin Chivers (2) / Jim McCalliog
Wolverhampton Wanderers
White Hart Lane ,  London1–1 (H)
Alan Mullery / Dave Wagstaffe
1972–73Anfield ,  LiverpoolLiverpool
Bill Shankly
3–0
Kevin Keegan (2), Larry Lloyd
Borussia Mönchengladbach
Bökelbergstadion ,  Mönchengladbach0–2
Jupp Heynckes (2)
1973–74White Hart Lane ,  LondonFeyenoord
Wiel Coerver
2–2
Willem van Hanegem, Theo de Jong / Mike England, Joop van Daele (OG)
Tottenham Hotspur
De Kuip ,  Rotterdam2–0
Wim Rijsbergen, Peter Ressel
1974–75Rheinstadion ,  DüsseldorfBorussia Mönchengladbach
Hennes Weisweiler
0–0Twente
Diekman Stadion ,  Enschede5–1
Allan Simonsen (2), Jupp Heynckes (3) / Epi Drost
1975–76Anfield ,  LiverpoolLiverpool
Bob Paisley
3–2
Ray Kennedy, Kevin Keegan, Jimmy Case / Raoul Lambert, Julien Cools
Club Brugge
Olympiastadion ,  Bruges1–1
Raoul Lambert / Kevin Keegan
1976–77Stadio Comunale ,  TurinJuventus
Giovanni Trapattoni
1–0
Marco Tardelli
Athletic Bilbao
San Mamés ,  Bilbao1–2
Roberto Bettega / Javier Irureta, Carlos Ruiz
1977–78Stade Armand Cesari ,  BastiaPSV Eindhoven
Kees Rijvers
0–0Bastia
Philips Stadion ,  Eindhoven3–0
René van de Kerkhof, Willy van der Kuijlen, Gerrie Deijkers
1978–79Stadion Crvena Zvezda ,  BelgradeBorussia Mönchengladbach
Udo Lattek
1–1
Ivan Jurišić (og) / Miloš Šestić
Red Star Belgrade
Rheinstadion ,  Düsseldorf1–0
Allan Simonsen
1979–80Bökelbergstadion ,  MönchengladbachEintracht Frankfurt
Friedel Rausch
2–3
Harald Karger, Bernd Hölzenbein / Christian Kulik (2), Lothar Matthäus
Borussia Mönchengladbach
Waldstadion ,  Frankfurt1–0
Fred Schaub
1980–81Portman Road ,  IpswichIpswich Town
Bobby Robson
3–0
John Wark, Frans Thijssen, Paul Mariner
AZ
Olympisch Stadion ,  Amsterdam2–4
John Wark, Frans Thijssen / Kurt Welzl, Pier Tol, John Metgod, Jos Jonker
1981–82Nya Ullevi ,  GothenburgIFK Göteborg
Sven-Göran Eriksson
1–0
Tommy Holmgren
Hamburg
Volksparkstadion ,  Hamburg3–0
Dan Corneliusson, Stig Fredriksson, Torbjörn Nilsson
1982–83Heysel Stadium ,  BrusselsR.S.C. Anderlecht
Paul Van Himst
1–0
Kenneth Brylle
Benfica
Estádio da Luz ,  Lisbon1–1
Juan Lozano / Shéu
1983–84Constant Vanden Stock ,  BrusselsTottenham Hotspur
Keith Burkinshaw
1–1
Graham Roberts / Alexandre Czerniatynski (4-3 pen.)
Anderlecht
White Hart Lane ,  London1–1
Paul Miller / Morten Olsen
1984–85Sóstói Stadion ,  SzékesfehérvárReal Madrid
Luis Molowny
3–0 (A)
Míchel, Santillana, Jorge Valdano
Videoton
Santiago Bernabéu ,  Madrid0–1
Lajos Májer
1985–86Santiago Bernabéu ,  MadridReal Madrid
Luis Molowny
5–1
Santillana, Jorge Valdano (2), Rafael Gordillo, Hugo Sánchez / Klaus Allofs
Köln
Olympiastadion ,  Berlin0–2
Uwe Bein, Ralf Geilenkirchen
1986–87Nya Ullevi ,  GothenburgIFK Göteborg
Gunder Bengtsson
1–0
Stefan Pettersson
Dundee United
Tannadice Park ,  Dundee1–1
Lennart Nilsson / John Clark
1987–88Estadi de Sarrià ,  BarcelonaBayer Leverkusen
Erich Ribbeck
0–3
Sebastián Losada (2), Miquel Soler
Espanyol
Ulrich Haberland Stadion ,  Leverkusen3–0
Tita, Falko Götz, Cha Bum-Kun (3-2 pen.)
1988–89Stadio San Paolo ,  NaplesNapoli
Ottavio Bianchi
2–1
Diego Maradona, Careca / Maurizio Gaudino
VfB Stuttgart
Neckarstadion ,  Stuttgart3–3
Ciro Ferrara, Alemão, Careca / Fernando De Napoli (og), Jürgen Klinsmann, Olaf Schmäler
1989–90Stadio Comunale ,  TurinJuventus
Dino Zoff
3–1
Roberto Galia, Pierluigi Casiraghi, Luigi de Agostini / Renato Buso
Fiorentina
Stadio Partenio ,  Avellino0–0
1990–91San Siro ,  MilanInternazionale
Giovanni Trapattoni
2–0
Lothar Matthäus, Nicola Berti
Roma
Stadio Olimpico ,  Rome0–1
Ruggiero Rizzitelli
1991–92Stadio delle Alpi ,  TurinAFC Ajax
Louis van Gaal
2–2 (A)
Wim Jonk, Stefan Pettersson / Walter Casagrande (2)
Torino
Olympisch Stadion ,  Amsterdam0–0
1992–93Westfalenstadion ,  DortmundJuventus
Giovanni Trapattoni
3–1 (A)
Dino Baggio, Roberto Baggio (2) / Michael Rummenigge
Borussia Dortmund
Stadio delle Alpi ,  Turin3–0
Dino Baggio (2), Andreas Möller
1993–94Ernst-Happel-Stadion ,  ViennaInternazionale
Giampiero Marini
1–0 (A)
Nicola Berti
Salzburg
San Siro ,  Milan1–0
Wim Jonk
1994–95Stadio Ennio Tardini ,  ParmaParma
Nevio Scala
1–0
Dino Baggio
Juventus
San Siro ,  Milan1–1
Gianluca Vialli / Dino Baggio
1995–96Olympiastadion ,  MunichBayern Munich
Franz Beckenbauer
2–0
Thomas Helmer, Mehmet Scholl
Bordeaux
Parc Lescure ,  Bordeaux3–1 (A)
Mehmet Scholl, Emil Kostadinov, Jürgen Klinsmann / Daniel Dutuel
1996–97Parkstadion ,  GelsenkirchenFC Schalke 04
Huub Stevens
1–0
Marc Wilmots
Internazionale
San Siro ,  Milan0–1 (A)
Iván Zamorano (4-1 pen.)
1997–98Parc des Princes ,  ParisInternazionale
Luigi Simoni
3–0
Iván Zamorano, Javier Zanetti, Ronaldo
Lazio
1998–99Luzhniki Stadium ,  MoscowParma
Alberto Malesani
3–0
Hernán Crespo, Paolo Vanoli, Enrico Chiesa
Marseille
1999–00Parken Stadium ,  CopenhagenGalatasaray  
Fatih Terim
0–0
(4-1 pen.)
Arsenal  
2000–01Westfalenstadion ,  DortmundLiverpool
Gérard Houllier
5–4
Markus Babbel, Steven Gerrard, Gary McAllister, Robbie Fowler, Delfí Geli / Ivan Alonso, Javi Moreno (2), Jordi Cruijff
Deportivo Alavés
2001–02De Kuip ,  RotterdamFeyenoord  
Bert van Marwijk
3–2
Pierre van Hooijdonk (2), Jon Dahl Tomasson / Márcio Amoroso, Jan Koller
Borussia Dortmund
2002–03Estadio Olímpico de Sevilla ,  SevilleFC Porto
José Mourinho
3–2
Derlei (2), Dmitri Alenichev / Henrik Larsson (2)
Celtic  
2003–04Nya Ullevi ,  GothenburgValencia CF
Rafael Benítez
2–0
Vicente Rodriguez, Mista
Marseille
2004–05Estádio José Alvalade ,  LisbonCSKA Moscow
Valery Gazzaev 
3–1
Aleksei Berezutskiy, Yuri Zhirkov, Vágner Love / Rogerio Fidelis Regis
Sporting CP
2005–06Philips Stadion ,  EindhovenSevilla FC
Juande Ramos
4–0
Luís Fabiano, Enzo Maresca (2), Frédéric Kanouté
Middlesbrough
2006–07Hampden Park ,  GlasgowSevilla FC
Juande Ramos
2–2
Frédéric Kanouté, Adriano / Albert Riera, Jônatas (3-1 pen.)
Espanyol
2007–08City of Manchester Stadium ,  ManchesterZenit Saint Petersburg
Dick Advocaat
2–0
Igor Denisov, Konstantin Zyryanov
Rangers  
2008–09Şükrü Saracoğlu Stadium ,  IstanbulFC Shakhtar Donetsk  
Mircea Lucescu
2–1
Luiz Adriano, Jádson / Naldo
Werder Bremen   ( UCL )
2009–10Hamburg Arena ,  HamburgAtlético Madrid  
Quique Sánchez Flores
2–1
Diego Forlán (2) / Simon Davies
Fulham
2010–11Dublin Arena ,  DublinFC Porto
André Villas-Boas
1–0
Radamel Falcao
Braga  
2011–12Arena Națională ,  BucharestAtlético Madrid
Diego Simeone
3–0
Radamel Falcao (2), Diego Ribas
Athletic Bilbao
2012–13Amsterdam Arena ,  AmsterdamChelsea F.C.
Rafael Benítez
2–1
Fernando Torres, Branislav Ivanović / Óscar Cardozo
Benfica  
2013–14Juventus Stadium ,  TurinSevilla FC
Unai Emery
0–0
(4-2 pen.)
Benfica  
2014–15National Stadium ,  WarsawSevilla FC
Unai Emery
3–2
Grzegorz Krychowiak, Carlos Bacca (2) / Nikola Kalinić, Ruslan Rotan
Dnipro  
2015–16St. Jakob-Park ,  BaselSevilla FC
Unai Emery
3–1
Kevin Gameiro, Coke (2) / Daniel Sturridge
Liverpool
2016–17Friends Arena ,  SolnaManchester United
José Mourinho
2–0
Paul Pogba, Henrikh Mkhitaryan
Ajax  
2017–18Parc Olympique Lyonnais ,  Décines-CharpieuAtlético Madrid
Diego Simeone
3–0
Antoine Griezmann (2), gABİ
Marseille
2018–19Olympic Stadium ,  BakuChelsea F.C.
Maurizio Sarri
4-1
Olivier Giroud, Pedro, Eden Hazard (2) / Alex Iwobi
Arsenal
2019–20Stadion Energa Gdańsk ,  GdańskSevilla FC
Julen Lopetegui
3-2
Luuk de Jong (2), Romelu Lukaku (og) / Romelu Lukaku, Diego Godin
Inter Milan
2020–21Stadion Miejski, GdańskVillareal CF
Unai Emery
1-1
Gerarrd Moreno / Edinson Cavani (11-10 pen.)
Manchester United
2021–22Ramón Sánchez Pizjuán, SevillaEintracht Frankfurt
Oliver Glasner
1-1
Rafael Santos Borré / Joe Aribo (5-4 pen.)
Rangers FC
2022–23